نكاتي در عكاسي ورزشي

مهدی سبزیان:

همه ما اغلب در قسمت ورزشي روزنامه ها عكس هاي برجسته ورزشي كه ذات حركت و فعاليت را در خود نهفته دارند ديده ايم. خلق يك عكس خوب ورزشي با كيفيت بالا كار ساده اي نيست چون معمولاً (به خصوص در رويدادهاي بزرگ ورزشي) نمي توانيد به اندازه كافي به سوژه خود نزديك شويد. اگر شما كه اكنون اين مطلب را مي خوانيد يك عكاس ورزشي هم نباشيد احتمالاً بدتان نيايد از عكس هايي به همان زيبايي از فعاليت هاي ورزشي كودكتان خلق كنيد. در اين صورت بد نيست اين مقاله را بخوانيد.

مكان يابي

بايد تا جاييكه مي توانيد به آنچه از آن مي خواهيد عكس بگيريد نزديك شويد. بيشتر عكاسان رسانه ها براي خود جاي مخصوصي دارند و براي آن هزينه هم پرداخت مي كنند تا بتوانند بهترين عكس ها را بگيرند. احتمالاً تاكنون كه اين مقاله را مي خوانيد حتي مجوز حضور در چنين محلي را نداشته باشيد و مجبور باشيد از محل تماشاگران عكاسي كنيد. با اين حال سعي كنيد تا جاييكه مي توانيد نزديك شويد آشنايي با ورزشي كه از آن عكاسي مي كنيد كمك بزرگي براي شما خواهد بود تا بدانيد بهترين مكان براي عكاسي كجاست و بتوانيد بهترين لحظه ها را شكار كنيد. مثلاً در فوتبال نزديك دروازه بهترين نقطه براي عكاسي است.

لحظه ها را شكار كنيد.

عكاسي ورزشي بيشتر زمان سنجي است. براي بودن در محل مناسب و عكس گرفتن از لحظه ها آماده باشيد. بيشتر ورزش ها و مسابقات لحظات قابل پيش بيني دارند. ساختن يك گل، يك شوت به سمت هدف و … لحظات قابل پيش بيني هستند.

اين را به خاطر داشته باشيد: «اگر صحنه را ببينيد آن را از دست خواهيد داد.» اين بدان معناست كه شما به عنوان يك عكاس ورزشي بايد حركات را پيش بيني كنيد. منتظر ورزشكاران نشويد تا آن حركت را انجام دهند عكس گرفتن را شروع كنيد. مثلاً وقتي كه قهرماني توپ را شوت مي كند بايد عكس را گرفته باشيد اگر معطل كنيد توپ در عكس شما نخواهد بود. وقتي كه احساس كرديد اتفاقي مي خواهد بيفتد بايد دكمه شاتر دوربين را تا نيمه فشار دهيد. (در اين هنگام دوربين مي تواند زوم كرده و دهانه لنز را تنظيم كند. و قبل از شوت كردن توپ دكمه شاتر را تا آخر فشار دهيد.) به مرور كه تجربه شما بيشتر مي شود متوجه خواهيد شد چقدر زودتر از شوت كردن عكس بگيريد.

در ضمن بايد تمام وقت آماده باشيد چون مسابقات و رقابت هاي ورزشي لحظات با ارزش ولي غير قابل پيش بيني هم دارند.

تجهيزات ورزشي

عكاسان بزرگ ورزشي لوازم مناسب براي عكاسي دارند. چون بيشتر مواقع در فاصله نسبتاً دوري از سوژه قرار داريد تقريباً در تمام مدت به يك لنر تله فتو احتياج داريد تا بتوانيد به اندازه كافي روي تصوير بزرگنمايي (زوم) كنيد. چون بيشتر لنزهاي خوب تله بزرگ و حجيم هستند بايد يك تك پايه (همانند سه پايه ولي يك پايه دارد) هم داشته باشيد.

يكي از لوازم اختياري كه مي تواند به شما كمك كند يك فلاش با قدرت بالاست البته در بسياري از مسابقات ورزشي به شما اجازه استفاده از فلاش را نمي دهند.بنابراين قبل از استفاده از فلاش بهتر است هماهنگي هاي لازم را انجام دهيد.

اتوفوكوس يا فوكوس دستي براي اين نوع عكاسي تقريباً بي مصرف است هر چند اتوفوكوس براي بسياري از انواع عكاسي سرعت مناسب دارد ولي در عكاسي از مسابقات فوكوس دستي به مراتب بهتر عمل مي كند چون براي شكار لحظه ها زمان زيادي نداريد. بخصوص اگر هدف شما متحرك باشد و مجبورباشيد آن را تعقيب كنيد براي اطمينان از قرار گرفتن سوژه در حوزه ديد شفاف دوربين مجبوريد از فوكوس دستي استفاده كنيد.

ولي وقتي سوژه شما در محل مشخصي قرار دارد مثلاً اگر از سبد بسكتبال هنگامي كه توپ وارد آن مي شود عكس مي گيرد اتوفوكوس هم مي تواند انتخاب خوبي داشته باشد.

ساختار

چهره ها چهره ها منبع ابتدايي احساسات هستند. بنابراين بسيار مهم است كه صورت را در عكس خود كاملاً نمايان كنيد. بعضي مواقع نمايان ساختن چهره كار ساده اي نيست اگر بتوانيد از فلاش استفاده كنيد اثر سايه ها را كاهش خواهيد داد و بخاطر داشته باشيد كه شعاع عملكرد فلاش بسيار محدود است.

عكس هاي عمودي خلق كنيد. دوربين خود را 90 درجه بچرخانيد ساختار عكس هايي كه از يك ورزشكار مي گيريد با توجه به قد و قامت او به حالت عمودي عكس تمايل بيشتري دارد همچنين در اين حالت عكس بزرگتري از افراد خواهيد داشت.

قانون يك سوم را رعايت كنيد. اين قانون در عكاسي ورزشي هم مفيد واقع مي شود. كادر عكس خود با يك خط عمودي و يك خط افقي در فاطله يك سوم از حاشيه تصوير تقسيم كنيد و سوژه را در محل تقاطع اين دو خط قرار دهيد. اكنون به بازيكن نگه كنيد ببينيد به كدام سمت حركت مي كند اگر به سمت راست حركت مي كند آن را در سمت چپ تصوير قرار دهيد و اگر به سمت چپ حركت مي كند آن را در سمت راست قرار دهيد.

سعي كنيد از افراد به صورت تكي عكس بگيريد. بيشترعكس هاي حرفه اي ها تكي است بنابراين سعي كنيد هر بار يك عكس بگيريد، مگر اينكه بخواهيد از يك تقابل يا برخورد مانند صحنه نبرد دو ورزشكار يا دريبل كردن آنها عكس بگيريد.

ورزش خود را بشناسيد هر ورزشي فنون متفاوتي دارد كليد خلق بهترين عكس هاي ورزشي آشنايي با ورزشي است كه از آن عكس مي گيريد. اصول و پايه هر ورزشي را بشناسيد و براي آنچه مي خواهد اتفاق بيفتد آماده باشيد. مثلاً در بازي بسكتبال اگر تيمي در 15 ثانيه مانده به پايان بازي فقط دو امتياز عقب باشد ممكن است از آن سوي زمين به سمت سبد نشانه برود و حال آنكه در شرايط عادي چنين كاري نخواهيد كرد. توجه به اين نكات به شما كمك مي كند عكس هاي فوق العاده داغ يا تاريخي خلق كنيد.

همينطور شناختن بازيكنان بسيار سودمند است. اگر بازيكن خاصي را مي شناسيد كه بعد از زدن يك گل شروع به رقصيدن يا كارهاي غير معمول مي كند مي توانيد آماده شكار اين لحظه باشيد.

عكس هاي منجمد شده از حركت

بيشتر مواقع مي خواهيد حركات را در يك لحظه خاص تبديل به سكون نماييد يا به اصطلاح آن را منجمد كنيد. مردم مي خواهند افراد را در ميان زمين و هوا ببينند. براي اينكه حركات را منجمد كنيد سرعت شاتر بالاتري احتياج داريد. هر چه اين حركت سريعتر باشد سرعت شاتر بيشتري نياز داريد و هر چه سرعت شاتر بالاتر برود احتياج به نور بيشتري داريد. بيشتر مواقع اين مشكل خيلي دردسر ساز نيست چون بيشتر مسابقات در فضاي آزاد و در نور زياد انجام مي شوند. بنابراين سرعت شاتر دوربين خود را روي سريعترين حالت قرار دهيد.

ترفند جابجايي

منجمد كردن هميشه روش خوبي براي عكاسي نيست. عكسي كه پشت زمينه آن مات شده است، نشان از حركت و جابجايي و سرعت بالا دارد. شما كه نمي خواهيد يك ماشين مسابقه در عكس شما ساكن به نظر بيايد پس بايد به گونه اي عكس بگيريد كه در تصوير اتومبيل شفاف و پشت زمينه آن مات باشد در اين صورت سرعت حركت اتومبيل بسيار زياد به نظر مي رسد.

براي اين منظور بايد سرعت شاتر را كم كنيد و با دوربين سوژه مورد نظر را دنبال كنيد هنگام تعقيب جسم متحرك براي اينكه تصوير آن مات نشود بايد آنرا در فاصله مشخصي از كادر دوربين ثابت نگه داريد اين كار احتياج به كمي تمرين دارد و پس از مدتي به اين روش مي توانيد عكس هاي زيبايي بگيريد.

هيجانات

شور و هيجان همان چيزي است كه سبب خلق عكس هاي زيبايي مي شود. اگر در عكس شما احساس وجود نداشته باشد جذابيتي هم ندارد. خوشبختانه بازيكنان از خود رفتار هاي احساسي زيادي به نمايش مي گذارند. هلهله و شور برد و اندوه باخت هر دو احساسات فوق العاده اي براي عكاسي هستند. اما نبايد از هيجانات ديگر غافل شويد: آماده شدن يك قهرمان پرش براي شكست ركورد، تمركز يك شوت زن هنگام پنالتي زدن، واكنش تماشاگران هنگام تغيير نتيجه ناگهاني و… مي توانند عكس هاي خارق العاده اي بسازند. فراموش نكنيد در اين لحظات دوربين خود را به همه سو به خصوص تماشاگران بچرخانيد تا صحنه ها را شكار كنيد.

عكس ها تر و تميز بگيريد

شايد نتوانيد از همه صحنه هاي زيبا و هيجانات عكس بگيريد بنابراين بايد از روند گذر بازي هنگام وارد شدن بازيكنان به زمين مسابقه تا خروج آنها از زمين و حتي قبل و بعد از آن عكس هاي شفاف و واضح داشته باشيد. از كار هايي كه بازيكنان انجام مي دهند عكس بگيريد.

عكس هاي زيادي بگيريد

حتي اگر يك عكاس حرفه اي باشيد هر عكسي كه مي گيريد يك عكس كامل از شور و هيجان و تحرك نخواهد بود و بسياري از عكس ها آن گونه كه تصور مي كرديد نخواهد شد. بنابراين بايد هر چه مي توانيد از صحنه ها و رويداد ها عكاسي كنيد. معمولاً عكاسان حرفه اي در حدود 100 عكس مي گيرند و فقط 2 الي 3 تا از آنها را استفاده مي كنند. سعي كنيد عكس هايي بگيريد كه هر كدام روايت يك داستان يا بيانگر اوج احساسات باشند.

عكس گرفتن از رويداد هاي ورزشي كاري پر زحمت و وقت گير است اما با صبر و كمي دانش و مهارت مي توانيد عكس هاي زيبايي براي مجلات ورزشي خلق كنيد

نويسنده: ديويد پترسون

ترجمه: علي يزدي مقدم